Şiddet veya tehdit altındaysanız ve kendinizi güvende hissetmiyorsanız, hukuk size koruma sağlıyor. Peki, “Uzaklaştırma kararı nasıl alınır?”
Uzaklaştırma kararı almak için şiddet gören veya tehdit altındaki kişinin Aile Mahkemesi‘ne, savcılığa, karakola veya ŞÖNİM‘e başvurması yeterlidir. Başvuru ücretsizdir, duruşma yapılmaz ve mağdurun beyanı yeterli kabul edilir.
Kazdal Hukuk Bürosu olarak hazırladığımız bu yazımızda “Karakol uzaklaştırma kararı verebilir mi?”, “Uzaklaştırma kaç ay sürer?”, “Karara uyulmazsa ne olur?” ve “Erkekler de başvurabilir mi?” gibi tüm sorularınızı yanıtlıyoruz.
Uzaklaştırma Kararı Nedir?
Uzaklaştırma kararı, size şiddet uygulayan veya uygulama ihtimali bulunan kişinin sizden uzak durmasını sağlayan mahkeme kararıdır. Günlük dilde “evden uzaklaştırma” veya “yaklaşma yasağı” olarak da bilinir.
Bu karar, 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun ile düzenlenmiştir. Karar sayesinde şiddet uygulayan kişi evinize, işyerinize veya okulunuza yaklaşamaz; sizi telefonla, mesajla veya sosyal medyadan rahatsız edemez.
Uzaklaştırma kararı sadece eşinize karşı değil; eski sevgilinize, nişanlınıza, akrabanıza veya sizi ısrarla takip eden herhangi birine karşı da alınabilir.
Bilinmesi Gereken: Uzaklaştırma kararı yalnızca kadınlara özgü değildir. 6284 sayılı Kanun cinsiyet ayrımı yapmaz. Şiddet mağduru olan herkes — kadın, erkek, çocuk — bu haktan yararlanabilir.
Hangi Durumlarda Uzaklaştırma Kararı Alınabilir?
Uzaklaştırma kararı talep edebilmeniz için illa şiddet görmüş olmanız gerekmez. Şiddet tehdidi veya şiddet ihtimali bile başvuru için yeterlidir.
✓ Uzaklaştırma kararı alabileceğiniz durumlar:
1. Fiziksel Şiddet: Dövülme, itilme, tokat atılması, yaralanma veya bu yönde tehditler.
2. Psikolojik Şiddet: Sürekli aşağılanma, küçümsenme, yalnız bırakılma, duygusal manipülasyon.
3. Cinsel Şiddet: Rızanız dışında cinsel davranışlara zorlanma, taciz veya istismar.
4. Ekonomik Şiddet: Paranıza el konulması, çalışmanızın engellenmesi, mali baskı altında tutulma.
5. Dijital Şiddet: Sosyal medyada taciz, tehdit mesajları, özel fotoğraflarınızın ifşa tehdidi.
6. Hakaret ve Onur Kırma: Ağır hakaretler, toplum önünde aşağılama, küçük düşürücü sözler.
7. Israrlı Takip (Stalking): Sürekli izlenme, peşinizden gelinme, takıntılı davranışlar.
8. Eşyalara Zarar Verme: Eşyalarınızın kırılması, evdeki mallara kasıtlı zarar verilmesi.
⚠️ Önemli: Bu durumların yaşanmış olması şart değildir. Yaşanma ihtimali bile koruma talep etmeniz için yeterli gerekçedir. Kanun, zararı önlemeyi amaçlar.
Uzaklaştırma Kararı Nasıl Alınır?
Uzaklaştırma kararı almak düşündüğünüzden çok daha kolaydır. Harç ödemezsiniz, delil sunmak zorunda değilsiniz ve karar genellikle aynı gün verilir.
Nereye Başvurabilirim?
📌 Seçenek 1: Aile Mahkemesi
En kesin ve kalıcı çözüm. Nöbetçi Aile Mahkemesi’ne dilekçeyle başvurun. Karar genellikle aynı gün veya ertesi gün çıkar.
📌 Seçenek 2: Karakol (Polis/Jandarma)
En hızlı yol. Karakola gidin, ifadenizi verin ve koruma isteyin. Acil durumlarda polis geçici karar verebilir.
📌 Seçenek 3: Cumhuriyet Savcılığı
Savcılığa başvurduğunuzda talebiniz derhal Aile Mahkemesi’ne iletilir.
📌 Seçenek 4: Valilik/Kaymakamlık
Mülki amirlere de başvurabilirsiniz. Özellikle barınma ve maddi yardım talepleri için etkilidir.
📌 Seçenek 5: ŞÖNİM
Şiddet Önleme ve İzleme Merkezi. Hem uzaklaştırma hem de barınma, psikolojik destek alabilirsiniz. ALO 183’ü arayın.
💡 Unutmayın: Başvuru ücretsizdir. Harç ödenmez. Duruşma yapılmaz. Beyanınız yeterlidir. Delil sunmanız zorunlu değildir.
Karakol Uzaklaştırma Kararı Verebilir Mi?
Evet, polis veya jandarma uzaklaştırma kararı verebilir. Ancak bu yetki sınırlıdır ve sadece acil durumlar için geçerlidir.
Kanun diyor ki: “Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde” kolluk amiri uzaklaştırma kararı verebilir. Yani hayatınız tehlikedeyse ve mahkemeye gitmeye vaktiniz yoksa, karakol sizi anında koruma altına alabilir.
Dikkat: Polisin verdiği karar geçicidir. Ertesi iş günü hakimin onayına sunulur. Hakim onaylamazsa karar geçersiz sayılır. Bu yüzden kolluk kararı bir “ilk yardım” gibidir — kalıcı koruma için mahkeme kararı gerekir.
Hangi Belgeler Gerekli?
Uzaklaştırma kararı için tek gereken şey sizin beyanınızdır. Kanun, mağduru korumak için ispat yükünü kaldırmıştır.
Olmazsa Olmaz
☐ Kimlik belgeniz (nüfus cüzdanı veya kimlik kartı)
☐ Başvuru dilekçesi (mahkemeye gidiyorsanız)
Varsa Güçlendirir (Ama Zorunlu Değil)
☐ Darp raporu → Şiddet gördüyseniz hastaneden alın
☐ Tehdit mesajları → WhatsApp, SMS ekran görüntüleri
☐ Tanık beyanları → Komşu, aile üyesi, arkadaş ifadeleri
☐ Fotoğraf/video → Şiddetin izlerini gösteren görseller
Neden delil zorunlu değil? Çünkü şiddet mağdurları çoğu zaman delil toplayacak durumda olmaz. Kanun koyucu bunu bilerek, beyanın yeterli olduğunu açıkça belirtmiştir. Amaç: Önce koruma, sonra araştırma.
Koruyucu ve Önleyici Tedbirler: Fark Nedir?
6284 sayılı Kanun iki tür tedbir öngörür: Koruyucu tedbirler size yardım eder; önleyici tedbirler şiddet uygulayana kısıtlamalar getirir.
Size Yönelik: Koruyucu Tedbirler
• Güvenli barınma: Sığınma evi veya konukevinde kalabilirsiniz.
• Geçici maddi destek: Acil ihtiyaçlarınız için devlet yardımı alabilirsiniz.
• Psikolojik danışmanlık: Ücretsiz psikolojik destek alabilirsiniz.
• Kimlik değişikliği: Hayatınız ciddi tehlikedeyse kimlik bilgileriniz değiştirilebilir.
Şiddet Uygulayana Yönelik: Önleyici Tedbirler
• Evden uzaklaştırma: Müşterek konutu terk etmek zorunda kalır.
• Yaklaşma yasağı: Evinize, işyerinize, okulunuza yaklaşamaz.
• İletişim yasağı: Sizi arayamaz, mesaj atamaz, sosyal medyadan ulaşamaz.
• Silah teslimi: Ruhsatlı silahları polise teslim etmek zorundadır.
• Tedavi zorunluluğu: Alkol veya uyuşturucu bağımlılığı varsa tedaviye yönlendirilebilir.
| Tedbir | Kime Yönelik | Kim Verebilir |
|---|---|---|
| Sığınma evi sağlama | Mağdur | Mülki Amir / Hakim |
| Geçici maddi yardım | Mağdur | Mülki Amir |
| Evden uzaklaştırma | Fail | Hakim |
| Yaklaşma yasağı | Fail | Hakim / Kolluk |
| İletişim kurma yasağı | Fail | Hakim |
| Silahların teslimi | Fail | Hakim |
Uzaklaştırma Kararı Neleri Kapsar?
Hakim, durumunuza göre birden fazla yasak koyabilir. Kararda tam olarak neyin yasak olduğu açıkça yazılır.
Kararda yer alabilecek yasaklar:
✓ Evinize yaklaşamaz
✓ İşyerinize veya okulunuza gelemez
✓ Çocuklarınızın bulunduğu yerlere yaklaşamaz
✓ Sizi arayamaz, mesaj atamaz
✓ Sosyal medyadan ulaşamaz
✓ Size hakaret edemez, tehdit edemez
✓ Eşyalarınıza zarar veremez
Mesafe ne kadar? Kanunda kesin bir rakam yok. Uygulamada genellikle 100-500 metre arasında belirlenir. Önemli olan sizin güvenliğinizin sağlanmasıdır.
Uzaklaştırma Kararı Kaç Ay Sürer?
Uzaklaştırma kararı en fazla 6 ay için verilir. Süre, kararın karşı tarafa bildirildiği günden başlar.
6 ay sonra tehlike hâlâ devam ediyorsa uzatma talebinde bulunabilirsiniz. Uzatma sayısı için herhangi bir sınır yoktur — tehlike sürdükçe koruma da sürer.
| Konu | Bilgi |
|---|---|
| En uzun süre | 6 ay |
| Süre ne zaman başlar? | Karşı tarafa tebliğ edildiğinde |
| Uzatılabilir mi? | Evet, sınırsız |
| Uzatma için ne yapmalı? | Süre dolmadan Aile Mahkemesi’ne dilekçe vermeli |
Karar Karşı Tarafa Nasıl Bildirilir?
Mahkemenin verdiği karar derhal yürürlüğe girer. Hem size hem de hakkında karar verilen kişiye tebliğ edilir.
Tebliğ genellikle polis veya jandarma aracılığıyla yapılır. Karşı tarafa verilen belgede şunlar yazar: Hangi davranışların yasak olduğu, ne kadar süreceği ve karara uymazsa hapis cezası alacağı.
Adresiniz gizlenebilir: Güvenliğiniz için gerekiyorsa, tebliğ belgesinde sizin adresiniz gizli tutulabilir. Böylece şiddet uygulayan nerede olduğunuzu öğrenemez.
Karara Uyulmazsa Ne Olur? (Tazyik Hapsi)
Uzaklaştırma kararını ihlal eden kişi cezasız kalmaz. Karara uymayanlar tazyik hapsi ile cezalandırılır. Bu ceza için ayrı bir mahkeme yapılmaz — hakim doğrudan karar verir.
Tazyik Hapsi Süreleri
| İhlal | Ceza |
|---|---|
| İlk kez ihlal | 3 – 10 gün hapis |
| Tekrar ihlal | 15 – 30 gün hapis |
| Toplam üst sınır | 6 ay |
İhlali nasıl bildirirsiniz? Karara uymayan kişiyi hemen karakola veya savcılığa bildirin. İhlalin ne zaman, nerede ve nasıl gerçekleştiğini açıklayın. Mümkünse mesaj, arama kaydı gibi kanıtları saklayın.
Karara İtiraz Edilebilir Mi?
Aleyhine uzaklaştırma kararı verilen kişi bu karara itiraz edebilir. İtiraz süresi kararın kendisine bildirilmesinden itibaren 2 haftadır.
İtiraz hakkında bilinmesi gerekenler:
• İtiraz süresi: 2 hafta (hak düşürücü)
• İtiraz yeri: Kararı veren mahkemenin üst numaralı dairesi
• İtiraz sonucu: 1 hafta içinde karar verilir
• Kritik: İtiraz kararı durdurmaz — itiraz sürerken karar uygulanmaya devam eder
Uzaklaştırma Kararı Sorgulanabilir Mi?
Uzaklaştırma kararları “değişik iş” dosyası olarak işlendiğinden UYAP’ta doğrudan görünmez.
Sorgulama yolları:
• Adliyeden: Bizzat gidip sorgulama yaptırabilirsiniz
• Boşanma davası varsa: UYAP vatandaş portalında görünür
• Sabıka kaydı: Uzaklaştırma kararı adli sicile işlemez
Boşanma Davası Sırasında Uzaklaştırma
Boşanma davası açarken aynı dilekçeyle uzaklaştırma kararı da talep edebilirsiniz. Hatta tedbir nafakası ile birlikte istemek de mümkündür.
Boşanma sürecinde bilinmesi gerekenler:
• Boşanma dilekçesiyle birlikte uzaklaştırma talep edebilirsiniz
• Uzaklaştırma kararı, velayet davasında aleyhe delil olabilir
• Boşanma kesinleşse bile tehlike varsa uzaklaştırma devam edebilir
• Koruma talebi için ayrı harç ödenmez
Erkekler de Uzaklaştırma Kararı Alabilir Mi?
Evet, erkekler de uzaklaştırma kararı alabilir. 6284 sayılı Kanun’un adında “kadın” geçse de, kanun metninde “kişi” ifadesi kullanılır ve cinsiyet ayrımı yapılmaz.
Erkeklerin başvurabileceği durumlar:
• Eşinden psikolojik şiddet veya hakaret görüyorsa
• Fiziksel saldırıya uğruyorsa veya tehdit ediliyorsa
• Çocuklarına yönelik şiddet varsa (baba olarak başvurabilir)
• Eski sevgilisi tarafından ısrarla takip ediliyorsa
ŞÖNİM Nedir? Ne Yapar?
ŞÖNİM (Şiddet Önleme ve İzleme Merkezi), şiddet mağdurlarına 7/24 hizmet veren devlet kurumudur. Uzaklaştırma kararı almanıza yardımcı olmanın ötesinde, hayatınızı yeniden kurmanız için kapsamlı destek sunar.
ŞÖNİM’den alabileceğiniz destekler:
✓ Güvenli barınma: Sığınma evleri ve konukevleri
✓ Psikolojik destek: Uzman psikologlardan danışmanlık
✓ Hukuki rehberlik: Dava süreçlerinde yönlendirme
✓ Maddi yardım: Acil ihtiyaçlar için geçici destek
✓ Mesleki eğitim: İş bulma ve ekonomik bağımsızlık için programlar
📞 ALO 183 Sosyal Destek Hattı
7 gün 24 saat ücretsiz arayabilirsiniz. Gizlilik esastır. Nerede olursanız olun size en yakın ŞÖNİM’e yönlendirilirsiniz.
Uzaklaştırma Kararı Dilekçe Örneği
Aile Mahkemesi’ne başvururken aşağıdaki formatta bir dilekçe hazırlayabilirsiniz. Dilekçede yaşadıklarınızı ve talep ettiğiniz koruma tedbirlerini açıkça belirtin.
………………… NÖBETÇİ AİLE MAHKEMESİNE
KORUMA İSTEYEN: Ad Soyad (T.C.: …)
ADRES: ……………………………………
ALEYHİNE KORUMA İSTENEN: Ad Soyad (T.C.: …)
ADRES: ……………………………………
KONU: 6284 sayılı Kanun kapsamında koruma tedbiri talebimdir.
AÇIKLAMALAR:
1. Yukarıda bilgileri yazılı kişi ile … (ilişkinizi belirtin: eşim, eski eşim, birlikte yaşadığım kişi vb.)
2. … tarihinde … (yaşadığınız olayları detaylı anlatın: fiziksel şiddet, tehdit, hakaret vb.)
3. Can güvenliğim tehlike altındadır ve acil koruma tedbirlerine ihtiyaç duymaktayım.
HUKUKİ DAYANAK: 6284 sayılı Kanun m.3, m.4, m.5
TALEPLERİM:
1. Şiddet tehdidi ve hakarette bulunulmamasına,
2. Evime, işyerime ve çocuklarımın okuluna yaklaşılmamasına,
3. Telefon, mesaj ve sosyal medya ile rahatsız edilmememe,
4. Müşterek konuttan uzaklaştırılmasına karar verilmesini talep ederim.
Tarih
Ad Soyad
İmza
Sık Sorulan Sorular
Uzaklaştırma kararı nasıl alınır?
Aile Mahkemesi’ne, savcılığa, karakola veya ŞÖNİM’e başvurarak alabilirsiniz. Başvuru ücretsizdir, delil zorunluluğu yoktur ve karar genellikle aynı gün verilir.
Karakol uzaklaştırma kararı verebilir mi?
Evet, acil durumlarda kolluk amiri geçici uzaklaştırma kararı verebilir. Ancak bu karar ertesi iş günü hakim onayına sunulmalıdır.
Uzaklaştırma kaç ay sürer?
En fazla 6 ay için verilir. Tehlike devam ediyorsa süre sınırsız şekilde uzatılabilir.
Darp raporum yok, yine de başvurabilir miyim?
Evet. Kanun delil şartı aramamaktadır. Sizin beyanınız koruma kararı verilmesi için yeterlidir.
Karara uyulmazsa ne olur?
İlk ihlalde 3-10 gün, tekrarlayan ihlallerde 15-30 gün tazyik hapsi verilir. Toplam süre 6 ayı geçemez.
Karara nasıl itiraz edilir?
Kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Aile Mahkemesi’ne dilekçeyle itiraz edilebilir. İtiraz, kararın uygulanmasını durdurmaz.
Yaklaşma yasağı mesafesi ne kadar?
Kanunda kesin bir mesafe belirtilmemiştir. Uygulamada genellikle 100-500 metre arasında belirlenir.
Erkek olarak ben de başvurabilir miyim?
Evet. 6284 sayılı Kanun cinsiyet ayrımı yapmaz. Şiddet mağduru olan herkes — kadın veya erkek — bu haktan yararlanabilir.
Uzaklaştırma sabıka kaydına işler mi?
Hayır. Uzaklaştırma kararı adli sicil kaydında yer almaz.
Eski sevgilime veya komşuma karşı uzaklaştırma alabilir miyim?
Evet. Uzaklaştırma kararı sadece eşler için değildir. Eski sevgili, nişanlı, komşu veya sizi ısrarla takip eden herhangi birine karşı alınabilir.
Kazdal Hukuk Bürosu olarak şiddet mağdurlarına hızlı ve etkili hukuki destek sunuyoruz. Uzaklaştırma kararı başvurusu, boşanma davası ve koruma tedbirleri konusunda deneyimli ekibimiz yanınızda. Acil durumlarda aynı gün randevu imkânı için hemen bizimle iletişime geçin.