Konu Özeti
İlk derece mahkemesi, sanığın hesabına üç buçuk aylık dönemde değişik kişilerce 113.531 TL gönderilmesi ve sanığın 47.389 TL çekmeye çalışması nedeniyle 3 yıl 4 ay hapis cezası vermiş ve hesaptaki paranın müsaderesine hükmetmiştir. İstinaf mahkemesi CMK m.223/2-e uyarınca beraat kararı vermiş; Cumhuriyet savcısı, sanığın parayı gönderen kişileri tanımadığını, hesap hareketlerinin geliriyle orantısız olduğunu ve hareketlerin meşruluğuna dair belge sunulmadığını ileri sürerek temyiz etmiştir. Yargıtay 7. Ceza Dairesi, olayın oluş şekli, sanığın savunması ve tüm dosya kapsamı karşısında istinaf kararını yerinde görerek temyiz istemini esastan reddetmiş ve beraat hükmünü onamıştır. Daire ayrıca, suç tarihi itibarıyla suçtan doğrudan zarar görmeyen Başkanlığın CMK m.237/1 uyarınca katılan sıfatının ve m.260/1 uyarınca temyiz hak ve yetkisinin bulunmadığına karar vermiştir.
Kararın Önemi
Karar, hesap kullandırma dosyalarında savcılığın en sık dayandığı üç olgunun — tanınmayan kişilerden gelen para, gelirle orantısız hareket ve meşruiyetin belgelenememesi — tek başına mahkûmiyet için yeterli sayılmadığını göstermektedir. Ayrıca Spor Toto Teşkilat Başkanlığı'nın katılma ve temyiz yetkisinin suç tarihine bağlı olduğunu ortaya koyması bakımından usul yönünden de yol göstericidir.
Olay ve Savcılığın Dayandığı Olgular
Sanık hakkında 7258 sayılı Futbol ve Diğer Spor Müsabakalarında Bahis ve Şans Oyunları Düzenlenmesi Hakkında Kanun’a muhalefet suçundan dava açılmıştır. Dosyada iddia makamının dayandığı olgular şunlardır:
| Olgu | Ayrıntı |
|---|---|
| Hesaba gelen para | 31.01.2018 – 16.04.2018 arasında değişik kişiler tarafından 113.531 TL |
| Çekim girişimi | 03.05.2018 tarihinde 47.389 TL |
| Gönderenlerle ilişki | Sanık, hesabına para transferi yapan şahısları tanımadığını beyan etmiştir |
| Gelir uyumu | Hesap hareketlerinin sanığın geliriyle orantılı olmadığı ileri sürülmüştür |
| Belgelendirme | Sanık, hesap hareketlerinin meşru olduğuna dair bilgi ve belge sunmamıştır |
Bu olgu kümesi, hesap kullandırma dosyalarında iddianamelerin tipik dayanağıdır.
Yargılama Süreci
İlk derece: İzmir 51. Asliye Ceza Mahkemesi, 27.01.2022 tarihli kararıyla sanığın 7258 sayılı Kanun’a muhalefet suçundan neticeten 3 yıl 4 ay hapis ve 100,00 TL adlî para cezasıyla cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve sanığın hesabındaki paranın müsaderesine karar vermiştir.
İstinaf: İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesi, 14.06.2023 tarihli kararıyla sanık müdafiinin istinaf başvurusu üzerine CMK m.223/2-e uyarınca beraatine karar vermiştir.
Temyiz: Hem şikâyetçi vekili hem bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet savcısı temyiz yoluna başvurmuştur. Savcının temyiz gerekçesi, yukarıdaki beş olguyu sıralayarak sanığın eyleminin sabit olduğu ve beraat kararının hatalı olduğu yönündedir.
Dairenin Değerlendirmesi
1. Esas yönünden: beraat onandı
Daire, Cumhuriyet savcısının temyiz istemini şu gerekçeyle reddetmiştir:
Olayın oluş şekli, sanığın aşamalardaki savunması ve tüm dosya kapsamı karşısında, Bölge Adliye Mahkemesi kararı yerinde görülmüş, yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, Mahkemenin yargılama sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dava dosyası içeriğine göre, Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet savcısının yerinde görülmeyen temyiz sebeplerinin reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Temyiz istemi CMK m.302/1 uyarınca esastan reddedilmiş ve beraat hükmü onanmıştır.
2. Usul yönünden: Başkanlığın temyiz hakkı yok
Daire, şikâyetçi konumundaki Başkanlığın temyiz istemini ayrıca değerlendirmiştir:
Yargılama konusu 7258 sayılı Kanun’a muhalefet suçu yönünden, suç tarihi itibarı ile suçtan doğrudan zarar görmeyen … Başkanlığının, 5271 sayılı Kanun’un 237/1. maddesi uyarınca kamu davasında katılan sıfatının ve aynı Kanun’un 260/1. maddesi gereği hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunmadığı anlaşılmakla…
Temyiz istemi CMK m.298/1 uyarınca reddedilmiştir.
Pratik Önemi
1. Üç klasik olgu tek başına yetmiyor. Hesap kullandırma iddianamelerinin omurgasını oluşturan üç olgu — tanınmayan kişilerden gelen para, hesap hareketlerinin gelirle orantısızlığı ve meşruiyetin belgelenememesi — bu dosyada bir arada bulunmasına ve tutarın yüksekliğine rağmen mahkûmiyet için yeterli görülmemiştir. Değerlendirme, olayın oluş şekli ve savunmayla birlikte dosyanın bütünü üzerinden yapılmaktadır.
2. İspat yükü sanığa geçmez. Savcılığın temyiz gerekçelerinden biri, sanığın hesap hareketlerinin meşruluğunu belgeleyememesiydi. Bu gerekçe kabul görmemiştir; suçun unsurlarının ve kastın ispatı iddia makamına aittir.
3. Müsadere de ortadan kalkar. İlk derece mahkemesi hapis cezasının yanında hesaptaki paranın müsaderesine de hükmetmişti. Beraat kararıyla birlikte müsaderenin dayanağı da ortadan kalkmıştır; bu, müsadere tartışmasının esas hükme bağlı olduğunu gösterir.
4. Spor Toto’nun usul konumu suç tarihine bağlıdır. 7258 sayılı Kanun’a 22/4/2022 tarihli ve 7405 sayılı Kanun’la eklenen fıkralar, Spor Toto Teşkilat Başkanlığı’na davaya katılan olma ve kararlara itiraz etme imkânı tanımıştır. Bu karara konu suç tarihi 2018 olduğundan Daire, Başkanlığın o tarih itibarıyla suçtan doğrudan zarar gören sayılmadığını ve katılma ile temyiz yetkisinin bulunmadığını belirtmiştir. Dolayısıyla bu yetkinin varlığı, dosyadaki suç tarihine göre ayrıca değerlendirilmelidir.
Av. Kazım İsmail Kazdal
Kurucu Avukat
İstanbul Barosu Sicil No: 75389
İlk ve orta öğrenimini Rize'de tamamlamış, 2009 yılında lise eğitiminden mezun olmuştur. Aynı yıl Marmara Üniversitesi Tarih Öğretmenliği Bölümünü kazanmış, 2015 yılında bu bölümden mezun olmuştur. İkinci üniversite eğitimi kapsamında Maltepe Üniversitesi Hukuk Fakültesinde öğrenim görmüş ve 2019 yılında hukuk fakültesinden mezun olmuştur. Anadolu Üniversitesi İktisat Fakültesi diplomasını da almıştır. Avukatlık stajını tamamladıktan sonra kendi hukuk bürosunu kurarak serbest avukatlık faaliyetlerine başlamıştır. Başta özel hukuk alanları olmak üzere, mesleki çalışmalarını titizlik ve çözüm odaklılık ilkesiyle sürdürmektedir.