Suçun Fıkralara Göre Ağırlığı
TCK m.188, uyuşturucu suçlarının ağırlığına göre farklı cezalar öngörür. m.188/1 uyarınca uyuşturucu veya uyarıcı maddeyi imal, ithal veya ihraç eden kişi için ceza 20 yıldan 30 yıla kadar hapis ve 2.000 günden 20.000 güne kadar adli para cezasıdır. m.188/3 kapsamında ülke içinde satma, satışa arz etme, başkasına verme, sevk etme, nakletme, depolama, satın alma, kabul etme veya bulundurma fiilleri için ceza 10 yıldan az olmamak üzere hapis ve 20.000 güne kadar adli para cezasıdır.
Madde Türüne Göre Artırımlar
TCK m.188/4 hükmüne göre, uyuşturucu veya uyarıcı maddenin eroin, kokain, morfin, sentetik kannabinoid ve türevleri, afyon veya bazmorfin olması halinde ceza yarı oranında artırılır. Bu artırım, kamu sağlığı açısından daha yüksek risk taşıyan maddeler için ek caydırıcılık sağlar.
Belirli Yerlere Göre Artırımlar
TCK m.188/8 uyarınca suçun okul, yurt, hastane, kışla, ibadethane gibi tedavi, eğitim, askeri ve sosyal amaçla toplu bulunulan bina ve tesislerde ya da bunların 200 metre yakınındaki umuma açık yerlerde işlenmesi halinde ceza yarı oranında artırılır. Suçun örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenmesi halinde ise ceza bir kat artırılır (m.188/5).
Yargılama ve Tutukluluk
Uyuşturucu ticareti suçu ağır ceza mahkemesinin görev alanına girer. Suçun alt sınırının 10 yıl ve üzeri olması nedeniyle CMK m.100 kapsamında katalog suçlar içindedir; tutuklama için “kuvvetli suç şüphesi” tek başına yeterli sayılabilir. Dava zamanaşımı 30 yıldır. Suçun nitelikli halleri nedeniyle etkin pişmanlık ve HAGB uygulaması son derece sınırlıdır; yalnızca m.192’de düzenlenen ihbar ve işbirliği halinde indirim mümkündür.