Konu Özeti
Yargıtay 4. Ceza Dairesi, hakaret suçundan adli para cezası verilen ve adli sicil kaydında engel mahkumiyeti bulunmayan sanık hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kurumunun objektif şartlarının oluşmasına rağmen bu kurumun tartışılmadan karar verilmesini kanuna aykırı bularak hükmü kanun yararına bozmuştur.
Kararın Önemi
Bu karar, mahkemelerin HAGB'nin objektif şartlarının oluştuğu hallerde bu kurumu re'sen ve öncelikle değerlendirmesi gerektiğini, sanığa HAGB'yi kabul edip etmediğinin sorulmasının zorunlu olduğunu ortaya koyan güncel bir içtihattır.
Kararın Önemi
Yargıtay 4. Ceza Dairesi’nin 23.12.2025 tarihli bu kararı, ceza yargılamasında hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kurumunun uygulama koşullarını netleştirmektedir. CMK’nın 231. maddesi kapsamındaki HAGB, sanık için önemli bir hukuki güvence olup mahkemelerin bu kurumu re’sen değerlendirmesi gerekmektedir.
Karara konu olayda, sanık hakaret suçundan TCK m.125/1 uyarınca 1.740 TL adli para cezası ile cezalandırılmıştır. Sanığın adli sicil kaydında engel mahkumiyeti bulunmamasına rağmen, mahkeme HAGB kurumunu hiç tartışmadan doğrudan mahkumiyet kararı vermiştir. Adalet Bakanlığı, bu durumun kanuna aykırı olduğu gerekçesiyle kanun yararına bozma yoluna başvurmuştur.
Hukuki Değerlendirme
Yargıtay, CMK m.231/6 kapsamında HAGB uygulaması için gereken koşulları şu şekilde belirlemiştir:
1. Objektif koşullar: Hükmolunan cezanın 2 yıl veya daha az süreli hapis ya da adli para cezası olması, sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkum olmamış bulunması, mağdurun zararının giderilmesi ve suçun CMK m.231/14’teki istisnalar dışında kalması gerekir.
2. Subjektif koşul: Sanığın kişilik özellikleri ve duruşmadaki tutumu göz önünde bulundurularak yeniden suç işlemeyeceği hususunda kanaate varılması gerekir.
3. Sanığın kabulü: Mahkemece sanığa HAGB’yi kabul edip etmediği mutlaka sorulmalıdır.
4. Öncelikli değerlendirme: HAGB, diğer kişiselleştirme hükümlerinden (erteleme, seçenek yaptırımlar) önce ve re’sen değerlendirilmelidir.
Yargıtay, gıyapta hakaret iddiasına ilişkin delil takdirinin kanun yararına bozma konusu yapılamayacağına hükmetmiş, ancak HAGB’nin tartışılmamasını açık bir kanuna aykırılık olarak değerlendirmiştir.
Uygulamada Etkisi
Bu karar, ceza davalarında sanıklar ve avukatlar açısından önemli sonuçlar doğurmaktadır:
- Mahkemeler, HAGB’nin objektif şartları oluştuğunda bu kurumu re’sen ve öncelikle değerlendirmek zorundadır
- Sanığa HAGB’yi kabul edip etmediği sorulmadan karar verilemez
- HAGB tartışılmadan verilen mahkumiyet kararları kanun yararına bozma konusu yapılabilir
- Hakaret suçu gibi adli para cezası gerektiren suçlarda HAGB ihtimali mutlaka değerlendirilmelidir
Kaynak: Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E.2025/9784, K.2025/21073, T.23.12.2025. Karar Adalet Bakanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi üzerinden doğrulanmıştır.
Av. Kazım İsmail Kazdal
Kurucu Avukat
İstanbul Barosu Sicil No: 75389
İlk ve orta öğrenimini Rize'de tamamlamış, 2009 yılında lise eğitiminden mezun olmuştur. Aynı yıl Marmara Üniversitesi Tarih Öğretmenliği Bölümünü kazanmış, 2015 yılında bu bölümden mezun olmuştur. İkinci üniversite eğitimi kapsamında Maltepe Üniversitesi Hukuk Fakültesinde öğrenim görmüş ve 2019 yılında hukuk fakültesinden mezun olmuştur. Anadolu Üniversitesi İktisat Fakültesi diplomasını da almıştır. Avukatlık stajını tamamladıktan sonra kendi hukuk bürosunu kurarak serbest avukatlık faaliyetlerine başlamıştır. Başta özel hukuk alanları olmak üzere, mesleki çalışmalarını titizlik ve çözüm odaklılık ilkesiyle sürdürmektedir.