TMK m.406: Aranan Şey Fiilin Adı Değil Sonucu
Maddenin lafzı şöyledir:
Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır.
Madde “kumar” veya “bahis” ifadesini kullanmaz. İsnat, fiilin adıyla değil sonucuyla kurulur: darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesi ve bundan kaynaklanan devamlı korunma ihtiyacı. Bu nedenle tek tek para çıkışlarını göstermek yeterli olmaz; bu sonucun somut biçimde ortaya konması gerekir.
Görevli Mahkeme ve Bildirim Yükümlülüğü
TMK m.397/2 uyarınca vesayet makamı sulh hukuk mahkemesi, denetim makamı asliye hukuk mahkemesidir. Kısıtlama istemi vesayet makamına yapılır.
Ayrıca m.405/2 uyarınca görevlerini yaparlarken vesayet altına alınmayı gerekli kılan bir durumun varlığını öğrenen idari makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadır.
Ölçülülük
Kısıtlama kişinin fiil ehliyetini etkileyen ağır bir sonuçtur. Daha hafif önlemlerle amaca ulaşılabiliyorsa öncelikle onlar değerlendirilmelidir — özellikle evlilik içinde malvarlığının korunması bakımından tasarruf yetkisinin sınırlanması (TMK m.199) daha ölçülü bir araçtır.
Dört korunma yolunun karşılaştırması: Eşim bahis oynuyor: malvarlığımı nasıl korurum?