Tebligat Nedir?
Tebligat, yargı organları ve resmi kurumlarca yapılan hukuki işlemlerin ilgili kişilere kanunda belirtilen usullerle bildirilmesidir. 7201 sayılı Tebligat Kanunu ile düzenlenen tebligat, hukuki sürelerin başlaması, hak arama özgürlüğünün etkin kullanımı ve adil yargılanma hakkının sağlanması bakımından temel bir hukuki müessesedir. Usulüne uygun yapılmayan tebligat hukuki sonuç doğurmaz ve süreleri başlatmaz.
Tebligat Usulleri
Tebligat Kanunu çeşitli tebligat yöntemlerini düzenlemiştir. Normal tebligat PTT aracılığıyla muhatabın bilinen adresine yapılır. Muhatap adreste bulunmazsa tebligat, aynı konutta oturan kişilere veya işyerinde çalışanlara yapılabilir. Elektronik tebligat (e-tebligat), zorunlu tutulan kişi ve kurumlara UETS üzerinden yapılmaktadır. İlanen tebligat ise adresin meçhul olduğu hallerde Resmi Gazete veya diğer yayın organları aracılığıyla gerçekleştirilir.
Usulsüz Tebligat ve Sonuçları
Tebligatın kanunda öngörülen şekil şartlarına uyulmadan yapılması usulsüz tebligat oluşturur. Tebligat Kanunu m.32 gereğince usulsüz tebligat mutlak olarak geçersiz değildir; ancak muhatap, tebliği öğrendiğini beyan ettiği tarihte tebligat yapılmış sayılır. Usulsüz tebligat iddiası, yapıldığı merciye itiraz yoluyla ileri sürülür. Usulsüz tebligat nedeniyle hak kaybına uğranması halinde eski hale getirme yoluna başvurulabilir.
Tebligatın Hukuki Önemi
Tebligat, dava açma süreleri, itiraz süreleri, kanun yolu başvuru süreleri ve icra takibi sürelerinin başlamasını doğrudan etkiler. İcra takiplerinde ödeme emrinin tebliğiyle borçlunun itiraz süresi başlar. Kira tahliye davalarında ihtarın usulüne uygun tebliği dava şartıdır. Tebligatsız yürütülen işlemler savunma hakkının ihlali niteliğinde olup bozma nedeni oluşturur.