Konu Özeti
Yargıtay 11. Ceza Dairesi, iş arkadaşından değişik bahanelerle (eski nişanlıya borç, kardeşin trafik kazası, kan parası) toplamda yüz binlerce lira alan şüphelinin eylemlerinin 'basit yalan' olarak nitelendirilerek kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesini hukuka aykırı bulmuştur. Hileli davranışların yoğunluğu ve ustaca planlanması, basit yalan sınırını aştığında dolandırıcılık suçu oluşur.
Kararın Önemi
Bu karar, dolandırıcılık suçunda 'basit yalan' ile 'hile' arasındaki sınırı belirleyen, mağdurun değişik zamanlarda ve farklı bahanelerle sistematik şekilde aldatılmasının nitelikli hile oluşturduğunu ortaya koyan emsal bir içtihattır. Ayrıca uzlaştırma kapsamındaki suçlarda soruşturma aşamasında uzlaştırma işlemi yapılmadan takipsizlik kararı verilemeyeceği de hükme bağlanmıştır.
Kararın Önemi
Yargıtay 11. Ceza Dairesi’nin 19.01.2026 tarihli bu kararı, dolandırıcılık suçunun en tartışmalı unsuru olan “hile” kavramını somut olay üzerinden netleştiren kritik bir emsal karardır. Karar, sistematik ve planlı aldatma eylemlerinin “basit yalan” olarak değerlendirilemeyeceğini ortaya koymaktadır.
Karara konu olayda, şüpheli iş arkadaşından farklı zamanlarda farklı bahanelerle para almıştır: eski nişanlısına senet borcu (25.000 TL + 9.000 TL), kardeşinin trafik kazası ve kan parası (89.550 TL + kredi kartı ve şifresi), ev kirası borcu, kardeşinin gözlüğü gibi sürekli değişen senaryolarla mağduru sistematik olarak aldatmıştır. Savcılık ise eylemleri “basit yalan” olarak nitelendirerek kovuşturmaya yer olmadığına karar vermiştir.
Hukuki Değerlendirme
Yargıtay şu tespitleri yapmıştır:
1. Hile kavramı: Şüphelinin farklı zamanlarda ustaca planlayıp sergilediği hileli davranışlar (kardeşin kazası, kan parası, baba tırını satacak) basit yalan sınırını aşmıştır. Mağdurun rızasıyla para vermesi ve kredi kartı ile şifresini vermesi sağlanmıştır.
2. Eksik soruşturma: Mağdurun ayrıntılı beyanı alınmamış, tanıklar dinlenmemiş, banka hesap hareketleri getirilmemiş, kredi kartından yapılan harcamalar belirlenmemiş ve olayların gerçekten meydana gelip gelmediği araştırılmamıştır.
3. Uzlaştırma zorunluluğu: TCK m.157 basit dolandırıcılık suçu 6763 sayılı Kanun ile uzlaştırma kapsamına alınmıştır. Soruşturma aşamasında uzlaştırma işlemi yapılmadan takipsizlik kararı verilmesi de ayrıca hukuka aykırıdır.
4. Suç vasfı: Eylemlerin TCK m.157/1 dolandırıcılık ile birlikte TCK m.245 banka/kredi kartı kötüye kullanma suçunu da oluşturduğu hususunda yeterli şüphe bulunmaktadır.
Uygulamada Etkisi
- Farklı zamanlarda farklı bahanelerle sistematik şekilde para alınması “basit yalan” değil “hile”dir
- Savcılığın eksik soruşturma ile takipsizlik kararı vermesi halinde itiraz yolu kullanılmalıdır
- Takipsizlik kararına itiraz eden mağdurun, Sulh Ceza Hakimliğinden soruşturmanın genişletilmesini talep etme hakkı vardır
- Basit dolandırıcılıkta uzlaştırma işlemi yapılmadan kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilemez
Kaynak: Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E.2025/3460, K.2026/658, T.19.01.2026. Karar Adalet Bakanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi üzerinden doğrulanmıştır.
Av. Kazım İsmail Kazdal
Kurucu Avukat
İstanbul Barosu Sicil No: 75389
İlk ve orta öğrenimini Rize'de tamamlamış, 2009 yılında lise eğitiminden mezun olmuştur. Aynı yıl Marmara Üniversitesi Tarih Öğretmenliği Bölümünü kazanmış, 2015 yılında bu bölümden mezun olmuştur. İkinci üniversite eğitimi kapsamında Maltepe Üniversitesi Hukuk Fakültesinde öğrenim görmüş ve 2019 yılında hukuk fakültesinden mezun olmuştur. Anadolu Üniversitesi İktisat Fakültesi diplomasını da almıştır. Avukatlık stajını tamamladıktan sonra kendi hukuk bürosunu kurarak serbest avukatlık faaliyetlerine başlamıştır. Başta özel hukuk alanları olmak üzere, mesleki çalışmalarını titizlik ve çözüm odaklılık ilkesiyle sürdürmektedir.