İçeriğe Atla

Süresiz Nafaka İptal Edildi mi? 2026 AYM Kararı: Ne Değişti, Kimler Etkilenecek, Şimdi Ne Yapmalı?

Av. Kazım İsmail Kazdal 6 Haziran 2026 11 dk okuma Aile Güncelleme: 6 Haziran 2026

Türkiye’de aile hukukunun en uzun tartışılan konularından biri, 4 Haziran 2026’da Anayasa Mahkemesi’nin kararıyla yeni bir döneme girdi: AYM, Türk Medeni Kanunu m.175/1’de yer alan ve yoksulluk nafakasının ömür boyu sürmesine yol açan “süresiz olarak” ibaresini iptal etti. Karar, milyonlarca nafaka ödeyen ve alan kişiyi ilgilendiriyor — ama kamuoyuna yansıyan “süresiz nafaka kalktı” başlıkları çoğu zaman yanıltıcı. Bu rehberde ne değiştiğini, neyin değişmediğini ve şimdi ne yapılması gerektiğini hukuken doğru biçimde açıklıyoruz.

Kısaca: AYM, TMK m.175’teki “süresiz olarak” ibaresini iptal etti; ancak yoksulluk nafakasının kendisini kaldırmadı. Karar, Resmî Gazete’de yayımından 9 ay sonra yürürlüğe girecek ve bu sürede TBMM süreli yeni bir model yasalaştıracak. Mevcut nafaka ödemeleri otomatik bitmez, çocuk (iştirak) nafakası bu karardan etkilenmez. Yeni kademeli model (3 yıl→5, 5→7, 10→12) henüz taslaktır, yasalaşmadı.

Bir Bakışta

KonuDurum
Karar tarihi4 Haziran 2026 (AYM)
İptal edilenTMK m.175/1’deki “süresiz olarak” ibaresi
BaşvuruAntalya 12. Aile Mahkemesi itirazı (norm denetimi)
YürürlükResmî Gazete’den 9 ay sonra
Yoksulluk nafakası hakkı✅ Devam ediyor (kaldırılmadı)
Mevcut ödemeler✅ Otomatik bitmez, devam eder
Çocuk (iştirak) nafakası✅ Etkilenmez
Yeni model⏳ Taslak — yasalaşmadı
GerekçeHenüz Resmî Gazete’de yayımlanmadı

⚠️ Doğrulama notu: Bu karar yazının hazırlandığı tarihte henüz Resmî Gazete’de gerekçesiyle yayımlanmadığından esas/karar numarası kesinleşmemiştir. Karar yayımlandığında bu rehber, resmî esas/karar numarası ve gerekçe özetiyle güncellenecektir. Aşağıdaki bilgiler AYM açıklaması ve basına yansıyan resmî bilgilere dayanmaktadır.

Tam Olarak Ne Oldu? “İptal” ile “Kaldırma” Aynı Şey Değil

Hızlı Cevap: AYM bir hukuk kuralını “kaldıramaz”; yalnızca Anayasa’ya aykırı bulduğu hükmü iptal eder. Burada iptal edilen, yoksulluk nafakası hakkı değil; bu hakkın “süresiz” (ömür boyu) uygulanmasını zorunlu kılan ibaredir. Yani yoksulluk nafakası varlığını sürdürür, ancak artık süreli olarak düzenlenebilecektir.

TMK m.175/1’in mevcut metni şöyledir:

“Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek taraf, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla geçimi için diğer taraftan malî gücü oranında süresiz olarak nafaka isteyebilir.”

AYM, cümledeki “süresiz olarak” ibaresini iptal etmiştir. İptal sonrası kanun koyucu, nafakanın hangi ölçütlere göre ne kadar süreyle ödeneceğini belirleyen yeni bir düzenleme yapacaktır. Yoksulluk nafakası kurumunun şartları (yoksulluğa düşme, kusurun daha ağır olmaması, talep) ise yerinde kalır.

Norm Denetimi Süreci: Karar Nasıl Çıktı?

Hızlı Cevap: Antalya 12. Aile Mahkemesi, önündeki somut bir davada uygulayacağı TMK m.175’i Anayasa’ya aykırı görerek AYM’ye itiraz yoluyla taşıdı. Bu, norm denetiminin “somut norm denetimi (itiraz)” türüdür.

Türk hukukunda kanunların Anayasa’ya uygunluğu iki yolla denetlenir: belli makamların doğrudan başvurduğu iptal davası ve bir davaya bakan mahkemenin başvurduğu itiraz (somut norm denetimi). Bu kararda yol ikincisidir: derdest bir boşanma/nafaka davasında hâkim, uygulayacağı kuralın anayasaya aykırılığı kanısına vararak süreci durdurup AYM’ye başvurmuştur. AYM ibareyi oy çokluğuyla iptal etmiş ve hukuki boşluğu önlemek için yürürlüğü 9 ay ertelemiştir.

9 Aylık Süreç ve Resmî Gazete Mekaniği

Hızlı Cevap: İptal kararı, Resmî Gazete’de yayımlandığı an değil, yayımdan 9 ay sonra hüküm doğurur. AYM bu erteleme yetkisini, iptalin ardında düzenlemesiz bir boşluk bırakmamak için kullanır (Anayasa m.153).

Bu 9 aylık pencere kritik öneme sahiptir:

  • Bu süre boyunca: TMK m.175 mevcut haliyle yürürlüktedir. Mahkemeler yoksulluk nafakasına hâlâ süresiz hükmeder; süreli nafaka kararı veremez.
  • TBMM’nin görevi: 9 ay içinde, nafakanın süresini ve ölçütlerini belirleyen yeni bir kanun çıkarmak. Çıkarmazsa, ibare yürürlükten kalkar ve uygulamada içtihatla doldurulması gereken bir boşluk doğar.
  • Yürürlük sonrası: Yeni kanun, kendi geçiş hükümlerine göre mevcut nafakalara da etki edebilir; bu nokta tamamen kanun metnine bağlıdır.

Mevcut Nafaka Ödemelerine Etkisi (En Çok Sorulan)

Hızlı Cevap: Hiçbir şey otomatik değişmez. Hâlihazırda kesinleşmiş bir kararla nafaka ödüyorsanız veya alıyorsanız, bu ödeme mevcut karar doğrultusunda devam eder. AYM kararı geçmişe yürümez ve kendiliğinden nafakaları sonlandırmaz.

Değişiklik ancak şu yollarla gündeme gelir:

  1. Yeni kanun yürürlüğe girince ve kanunun geçiş hükümleri mevcut nafakaları kapsıyorsa,
  2. Ödeyen tarafın açacağı bir nafaka uyarlama (azaltım/kaldırma) davasıyla mahkemenin yeni hukuki çerçeveyi uygulamasıyla.

Yani “AYM kararı çıktı, artık ödemeyeceğim” yaklaşımı hatalıdır ve ödememe halinde icra takibi, hatta tazyik hapsi riski sürer. Mevcut nafaka, mahkeme kararı değişene kadar bağlayıcıdır.

Çocuk Nafakası Bu Karardan Etkilenir mi?

Hızlı Cevap: Hayır. Karar yalnızca eşe ödenen yoksulluk nafakasını (TMK m.175) ilgilendirir. Çocuğun bakım, eğitim ve geçim giderleri için ödenen iştirak nafakası (çocuk nafakası) — TMK m.182 ve m.328 — bu karardan etkilenmez ve aynen devam eder.

Bu, en sık karıştırılan noktadır. Yoksulluk nafakası ile çocuk nafakası tamamen farklı kurumlardır:

Yoksulluk Nafakasıİştirak (Çocuk) Nafakası
KimeYoksullaşan eşeÇocuğa (velayet sahibi eş yönetir)
DayanakTMK m.175-176TMK m.182, m.328
AYM kararı✅ Etkilenir (“süresiz” iptal)❌ Etkilenmez
SüreSüresiz → süreli olacakKural olarak 18 yaş / eğitim sonu

Aynı şekilde tedbir nafakası (dava süresince) ve yardım nafakası (hısımlar arası) da karardan etkilenmez. Tüm türlerin ayrıntısı için: Nafaka Rehberi: Tüm Nafaka Türleri.

Yeni Nafaka Modeli Nasıl Olacak? (Taslak — Yasalaşmadı)

Hızlı Cevap: Kamuoyuna yansıyan taslak, nafaka süresini evlilik süresine bağlayan kademeli bir model öngörüyor. Ancak bu henüz bir taslaktır; TBMM’nin 9 ay içinde çıkaracağı kanunla süreler ve kriterler değişebilir.

Basına yansıyan taslak öneri şu yöndedir:

Evlilik SüresiÖngörülen Nafaka Süresi (TASLAK)
3 yıl5 yıl
5 yıl7 yıl
10 yıl12 yıl

⚠️ Bu rakamlar kesin değildir. Yasalaşma sürecinde; evlilik süresi eşikleri, nafaka süreleri, yoksul tarafı koruyacak istisnalar (ileri yaş, engellilik, çalışamama hâli) ve mevcut nafakalara ilişkin geçiş hükümleri değişebilir. Modelin nihai hali, Resmî Gazete’de yayımlanacak kanunla belli olacaktır. Gelişmeleri bu rehberde güncelleyeceğiz.

Nafaka Ödeyen Taraf Ne Yapmalı?

Hızlı Cevap: Panikle hareket etmeyin; ödemeyi kesmeyin. Mevcut sona erme halleri varsa şimdi dava açabilirsiniz; salt AYM kararına dayanmak için ise yeni yasayı beklemek genellikle daha sağlıklıdır.

  • Ödemeyi sürdürün: Karar değişene kadar mevcut nafaka bağlayıcıdır; ödememe icra ve tazyik hapsi riski doğurur.
  • Mevcut sona erme hallerini kontrol edin: Alacaklı yeniden evlendiyse, fiilen evlilik benzeri ilişki yaşıyorsa veya yoksulluğu ortadan kalktıysa, bunlar için zaten nafaka uyarlama/azaltım davası açabilirsiniz (TMK m.176).
  • Delil toplayın: Alacaklının ekonomik durumundaki iyileşme, yeni ilişki gibi olguları belgeleyin.
  • Yeni yasayı izleyin: Kanun yürürlüğe girdiğinde, geçiş hükümlerine göre süreli hale getirme talebiyle dava açma imkânınızı avukatınızla değerlendirin.

Nafaka Alan Taraf Ne Yapmalı?

Hızlı Cevap: Mevcut nafakanız devam ediyor; otomatik kesinti yok. Ancak gelecekte sürenin sınırlanacağını öngörerek ekonomik planlama yapmak akıllıca olur.

  • Hakkınız sürüyor: AYM nafaka hakkını kaldırmadı; ödemeniz mevcut kararla devam eder.
  • Yeni modele hazırlık: Yasalaşacak süreli model, yeni kararları (ve geçiş hükmüne göre mevcutları) etkileyebilir. İleri yaş, engellilik, çalışamama gibi durumların yeni yasada istisna oluşturması beklenir; bu nedenle bu hususları belgelemek önemlidir.
  • Karşı davaya hazırlıklı olun: Ödeyen taraf azaltım/kaldırma davası açarsa, yoksulluğunuzun ve nafakaya muhtaçlığınızın güncel delillerini hazır tutun.

Sık Yapılan Hatalar

“Nafaka kalktı, artık ödemem”: İptal ≠ kaldırma; üstelik 9 ay yürürlük ertelemesi var. Ödememe icra ve tazyik hapsi getirir.

Çocuk nafakasını da kapsamış sanmak: İştirak (çocuk) nafakası bu karardan etkilenmez.

Taslak süreleri kesin bilgi sanmak: “3 yıl→5 yıl” gibi rakamlar yasalaşmadı; değişebilir.

Salt AYM kararıyla hemen dava açmak: Yürürlük ve yeni yasa beklenmeden açılan davalar, hukuki dayanaktan yoksun kalabilir; mevcut sona erme halleri yoksa reddedilir.

Mevcut davada strateji değiştirmemek: Süren boşanma davalarında nafaka talep ve savunmalarını yeni döneme göre kurgulamak önemlidir.

Sonuç

AYM’nin 4 Haziran 2026 tarihli kararı, yoksulluk nafakasında “ömür boyu” döneminin sonunu işaret ediyor — ancak bu, ne nafakanın kalkması ne de mevcut ödemelerin bir gecede bitmesi demek. Gerçek tablo şudur: süresiz nitelik iptal edildi, 9 aylık geçiş süreci başladı, yeni süreli model TBMM’de şekillenecek ve çocuk nafakası tüm bunların dışında. Bu geçiş döneminde hem nafaka ödeyen hem alan taraf için en doğru tutum, paniğe kapılmadan ama hazırlıklı olmak; mevcut hakları korurken yeni düzenlemeye göre strateji kurmaktır. Somut durumunuza özel değerlendirme için aile hukuku alanında deneyimli bir avukatla çalışmanız, hak kaybını önlemenin en güvenli yoludur.

İlgili İçerikler


Bu makale genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Somut olayınıza ilişkin değerlendirme için bir avukata danışmanız önerilir. AYM kararının esas/karar numarası ve gerekçesi Resmî Gazete’de yayımlandığında bu içerik güncellenecektir.

Paylaş:
Av. Kazım İsmail Kazdal - Kurucu Avukat

Av. Kazım İsmail Kazdal

Kurucu Avukat

İstanbul Barosu Sicil No: 75389

İlk ve orta öğrenimini Rize'de tamamlamış, 2009 yılında lise eğitiminden mezun olmuştur. Aynı yıl Marmara Üniversitesi Tarih Öğretmenliği Bölümünü kazanmış, 2015 yılında bu bölümden mezun olmuştur. İkinci üniversite eğitimi kapsamında Maltepe Üniversitesi Hukuk Fakültesinde öğrenim görmüş ve 2019 yılında hukuk fakültesinden mezun olmuştur. Anadolu Üniversitesi İktisat Fakültesi diplomasını da almıştır. Avukatlık stajını tamamladıktan sonra kendi hukuk bürosunu kurarak serbest avukatlık faaliyetlerine başlamıştır. Başta özel hukuk alanları olmak üzere, mesleki çalışmalarını titizlik ve çözüm odaklılık ilkesiyle sürdürmektedir.

Bu Konuda Hukuki Desteğe mi İhtiyacınız Var?

Uzman avukatlarımız ile ön görüşme yaparak hukuki sürecinizi birlikte planlayalım.

Bize Ulaşın WhatsApp